สถานการณ์การค้ายางพาราไทย–กรีซ

1) ภาพรวมประเทศกรีซ

กรีซเป็นประเทศทางตอนใต้ของสหภาพยุโรป เศรษฐกิจพึ่งพาภาคบริการ การท่องเที่ยว และการขนส่งทางทะเลเป็นหลัก โดยเป็นชาติเจ้าของกองเรือพาณิชย์รายใหญ่ของโลกแม้ตัวเรือจะมิได้จดทะเบียนในประเทศทั้งหมด ท่าเรือหลักของประเทศทำหน้าที่เป็นประตูขนถ่ายสินค้าจากเอเชียเข้าสู่ยุโรปตอนใต้และคาบสมุทรบอลข่าน ทำให้ปริมาณสินค้าที่ผ่านประเทศสูงกว่าที่ใช้ภายในประเทศมาก ส่วนภาคการผลิตมีขนาดเล็กเมื่อเทียบกับประเทศอุตสาหกรรมของกลุ่ม

ความต้องการยางธรรมชาติของกรีซมาจากอุตสาหกรรมผลิตภัณฑ์ยางขนาดกลางและเล็กเป็นหลัก เช่น ท่อยาง สายยางเพื่อการเกษตรและชลประทาน ชิ้นส่วนยางสำหรับงานก่อสร้าง และงานซ่อมบำรุงเรือ ประกอบกับตลาดยางล้อทดแทนของรถที่ใช้งานอยู่ในประเทศและกองรถขนส่งเพื่อการท่องเที่ยว การเกษตรซึ่งเป็นภาคที่สำคัญของประเทศยังใช้ยางล้อรถแทรกเตอร์และอุปกรณ์ชลประทานที่ทำด้วยยางเป็นของสิ้นเปลืองตามฤดูกาลเพาะปลูก

กรีซเป็นหนึ่งในประเทศปลายทางที่คลังข้อมูลติดตามการนำเข้ายาง ไทยยังมิได้ติดสิบอันดับแรกของต้นทางยางธรรมชาติในตลาดนี้

เงื่อนไขที่ต้องติดตามคือระเบียบ EUDR และบทบาทของท่าเรือขนถ่ายสินค้า ซึ่งทำให้ตัวเลขการนำเข้าของประเทศนี้ปะปนระหว่างสินค้าที่ใช้ภายในกับสินค้าที่ผ่านเพื่อส่งต่อ การอ่านส่วนแบ่งตลาดจึงต้องระวังเป็นพิเศษ อีกเรื่องคือความอ่อนไหวต่อวัฏจักรการท่องเที่ยวและการก่อสร้าง ซึ่งเป็นสองภาคที่กำหนดความต้องการยางล้อทดแทนและผลิตภัณฑ์ยางสำหรับงานก่อสร้างของประเทศนี้

ย่อหน้าความสัมพันธ์ทางการค้ากับไทยคำนวณจากคลังข้อมูล กยท. (ฐานข้อมูลการค้าโลก BACI (CEPII) ในคลังข้อมูล กยท. ปี ค.ศ. 2024) ส่วนย่อหน้าเศรษฐกิจ อุตสาหกรรม และเงื่อนไขที่ต้องติดตาม เป็นบริบทเชิงคุณภาพที่เรียบเรียงประกอบรายงาน มิใช่ผลจากคลังข้อมูล และแก้ไขได้ทุกย่อหน้า

2) ภาพรวมการนำเข้ายางและของทำด้วยยาง

ในปี 2567 กรีซนำเข้ายางและของทำด้วยยาง (พิกัดศุลกากรหมวด 40) จากทั่วโลกมูลค่า 630.13 ล้านดอลลาร์สหรัฐ เพิ่มขึ้น 3.08% จากปี 2566 โดยนำเข้าจากไทย 26.88 ล้านดอลลาร์สหรัฐ คิดเป็นส่วนแบ่ง 4.27%

ตลอดช่วง 2563–2567 มูลค่านำเข้าหมวด 40 ของกรีซจากทั่วโลกเพิ่มขึ้นจาก 476.69 เป็น 630.13 ล้านดอลลาร์สหรัฐ (32.19%) ส่วนแบ่งของไทยในตลาดนี้มีทิศทางลดลงจาก 8.97% ในปี 2563 เป็น 4.27% ในปี 2567 โดยปีที่ไทยมีส่วนแบ่งสูงสุดคือ 2563 ที่ 8.97% และต่ำสุดคือ 2567 ที่ 4.27%

เมื่อแยกอัตราการเติบโตของสองฝั่งออกจากกัน ระหว่างปี 2563 ถึง 2567 มูลค่าที่กรีซนำเข้าจากทั่วโลกเพิ่มขึ้น 32.19% ขณะที่มูลค่าที่นำเข้าจากไทยลดลง 37.11% ไทยจึงเติบโตช้ากว่าตลาดอยู่ 69.30 จุด ซึ่งเป็นเหตุผลโดยตรงที่ทำให้ส่วนแบ่งของไทยลดลง แม้มูลค่าที่ส่งออกได้จะลดลงก็ตาม กรณีเช่นนี้คือเหตุผลที่ต้องอ่านส่วนแบ่งควบคู่กับมูลค่าเสมอ เพราะการเติบโตที่ช้ากว่าตลาดคือการถอยในเชิงเปรียบเทียบ

ที่มา : ฐานข้อมูลการค้าโลก BACI (CEPII) ในคลังข้อมูล กยท. · ปี ค.ศ. 2024 (พ.ศ. 2567)

2.5) มุมมองจากแผนที่การค้า

ไทยส่งออก

ไทยส่งออกยางและของทำด้วยยางไปยังกรีซ มูลค่า 26.88 ล้านดอลลาร์สหรัฐ ในปี 2567 คิดเป็นส่วนแบ่ง 4.27% ของมูลค่านำเข้าทั้งหมดของประเทศนี้

ไทยนำเข้า

แผนที่นี้แสดงต้นทางที่ไทยนำเข้ายาง — ใช้ประกอบการมองว่าไทยอยู่ตรงไหนของห่วงโซ่อุปทานโลก

การค้ายางธรรมชาติของโลก

ในการค้ายางธรรมชาติของโลก เวียดนาม เป็นผู้ส่งออกรายใหญ่ที่สุดที่กรีซนำเข้า (4.51 ล้านดอลลาร์สหรัฐ) โดยไทยอยู่อันดับ —

ที่มา : แผนที่จากแดชบอร์ดตลาดโลก–ตลาดไทย ของระบบ · ฐานข้อมูลการค้าโลก BACI ปี 2567

3) นำเข้าแยกรายพิกัด

ที่มา : ฐานข้อมูลการค้าโลก BACI (CEPII) ในคลังข้อมูล กยท. · ปี ค.ศ. 2024 (พ.ศ. 2567)

พิกัดที่มีมูลค่านำเข้าจากโลกสูงสุดสามอันดับแรกของกรีซ ได้แก่ ยางนอกชนิดอัดลม (ยางล้อ) (พิกัด 4011) มูลค่า 354.92 ล้านดอลลาร์สหรัฐ ของอื่น ๆ ทำด้วยยางวัลแคไนซ์ (พิกัด 4016) มูลค่า 73.13 ล้านดอลลาร์สหรัฐ เครื่องแต่งกายและถุงมือยาง (พิกัด 4015) มูลค่า 44.55 ล้านดอลลาร์สหรัฐ โดยพิกัดที่ไทยมีส่วนแบ่งตลาดสูงสุดคือ ของใช้ทางเภสัชกรรมทำด้วยยาง (พิกัด 4014) ที่ 31.19%

3.1) การอ่านข้อมูลรายพิกัดเพิ่มเติม

ก) พิกัดที่กรีซนำเข้ามากที่สุดสามอันดับ

• ยางนอกชนิดอัดลม (ยางล้อ)(4011)354.92 ล้าน$(+5.51%)
• ของอื่น ๆ ทำด้วยยางวัลแคไนซ์(4016)73.13 ล้าน$(−11.44%)
• เครื่องแต่งกายและถุงมือยาง(4015)44.55 ล้าน$(−2.34%)

ข) พิกัดที่ไทยมีส่วนแบ่งตลาดสูงสุดสามอันดับ

• ของใช้ทางเภสัชกรรมทำด้วยยาง(4014)31.19%
• เครื่องแต่งกายและถุงมือยาง(4015)14.80%
• ยางนอกชนิดอัดลม (ยางล้อ)(4011)4.27%

ค) พิกัดที่มูลค่านำเข้าโตเร็วที่สุด (ตลาดเป้าหมายที่ไทยเจาะได้)

• แผ่น แท่ง และท่อนยางวัลแคไนซ์(4008)27.41 ล้าน$(+58.79%)
• ยางผสม (คอมปาวด์) ยังไม่วัลแคไนซ์(4005)20.72 ล้าน$(+30.56%)
• ยางธรรมชาติ(4001)11.00 ล้าน$(+20.10%)

เมื่อมองสองด้านของตลาดนี้พร้อมกันจะเห็นความไม่สมมาตรที่ชัดเจน ด้านวัตถุดิบ ไทยมีส่วนแบ่งในกลุ่มวัตถุดิบ ซึ่งนับพิกัด 4001 และ 4005 รวมกัน อยู่ที่ 0.00% ขณะที่ด้านสินค้าปลายทางซึ่งเป็นที่ที่มูลค่าส่วนใหญ่อยู่ ไทยมีส่วนแบ่งในกลุ่มยางล้อเพียง 4.18% ทั้งที่กรีซนำเข้ายางล้อจากโลกถึง 364.56 ล้านดอลลาร์สหรัฐ เทียบกับกลุ่มยางธรรมชาติที่ 31.72 ล้านดอลลาร์สหรัฐ ความต่างนี้หมายความว่ายางไทยเข้าสู่ตลาดนี้ในฐานะวัตถุดิบที่ผู้อื่นนำไปสร้างมูลค่าเพิ่ม แล้วขายกลับเข้าตลาดเดียวกัน ในปี 2567 พิกัดที่เหลือช่องว่างให้ไทยขยายตลาดได้มากที่สุดคือ ยางนอกชนิดอัดลม (ยางล้อ) (พิกัด 4011) ซึ่งกรีซนำเข้าจากโลกมูลค่า 354.92 ล้านดอลลาร์สหรัฐ ขณะที่ไทยมีส่วนแบ่งเพียง 4.27% อย่างไรก็ตาม การขยับเข้าไปในพิกัดปลายทางเช่นนี้อาศัยเงื่อนไขคนละชุดกับการขายวัตถุดิบ กล่าวคือต้องผ่านการรับรองมาตรฐานผลิตภัณฑ์ของประเทศปลายทาง และต้องเข้าถึงเครือข่ายผู้ซื้อที่มีสัญญาผูกพันกับผู้ผลิตเดิมอยู่แล้ว ความได้เปรียบด้านคุณภาพเนื้อยางที่ไทยมีในตลาดวัตถุดิบจึงไม่ส่งผ่านมาถึงตลาดปลายทางโดยอัตโนมัติ

ที่มา : ฐานข้อมูลการค้าโลก BACI (CEPII) ในคลังข้อมูล กยท. · ปี ค.ศ. 2024 (พ.ศ. 2567)

4) ต้นทางการนำเข้า

ต้นทางยางธรรมชาติหลักของกรีซสามอันดับแรก ได้แก่ เวียดนาม (41.03%) โกตดิวัวร์ (18.05%) บัลแกเรีย (13.36%) ส่วนไทยนั้น ไทยมิได้ติดสิบอันดับแรกในบรรดาต้นทางยางธรรมชาติของประเทศนี้

4.1 ต้นทางยางธรรมชาติ (พิกัด 4001)

4.2 ต้นทางทั้งหมวด 40

ที่มา : ฐานข้อมูลการค้าโลก BACI (CEPII) ในคลังข้อมูล กยท. · ปี ค.ศ. 2024 (พ.ศ. 2567)

4.3) ไทยเทียบคู่แข่งในตลาดนี้

ยังไม่มีข้อมูลเพียงพอที่จะเทียบอันดับไทยกับคู่แข่งใกล้เคียงในต้นทางยางธรรมชาติของกรีซ

ก) ส่วนแบ่งต้นทางยางธรรมชาติเคลื่อนไหว ปี 2563–2567

เปลี่ยนแปลงเป็นจุดร้อยละของส่วนแบ่งมูลค่านำเข้ายางธรรมชาติ (พิกัด 4001) มิใช่อัตราการเติบโตของมูลค่า · ราคาต่อตันคำนวณจากมูลค่าหารด้วยปริมาณของปี 2567

ยังไม่มีข้อมูลย้อนหลังเพียงพอที่จะอ่านการเคลื่อนไหวของส่วนแบ่งต้นทางในตลาดกรีซ

ยังไม่มีข้อมูลปริมาณครบถ้วนพอที่จะคำนวณราคาต่อหน่วยที่กรีซจ่ายให้แต่ละต้นทาง

ที่มา : ฐานข้อมูลการค้าโลก BACI (CEPII) ในคลังข้อมูล กยท. · ปี ค.ศ. 2024 (พ.ศ. 2567)

5) การส่งออกของไทยไปกรีซ

ในปี 2568 ไทยส่งออกยางและผลิตภัณฑ์ยางไปกรีซมูลค่ารวม 711.14 ล้านบาท ลดลง 3.10% จากปี 2567 ที่มีมูลค่า 733.92 ล้านบาท

* ปี 2569 เป็นข้อมูลถึงเดือนกรกฎาคม

ที่มา : กรมศุลกากร ประมวลผลโดยกองวิจัยเศรษฐกิจยาง ฝ่ายเศรษฐกิจยาง · ข้อมูลถึง กรกฎาคม พ.ศ. 2569

เมื่อแยกมูลค่าออกจากปริมาณในกลุ่มยางธรรมชาติแปรรูป พบว่าปี 2566 ไทยส่งไปกรีซ 506 ตันเนื้อยางแห้ง มูลค่า 27.97 ล้านบาท คิดเป็นราคาเฉลี่ย 55.30 บาทต่อกิโลกรัม เทียบกับปี 2565 ที่ 1,291 ตัน มูลค่า 79.87 ล้านบาท หรือ 61.86 บาทต่อกิโลกรัม กล่าวคือมูลค่าลดลง 64.98% ปริมาณลดลง 60.81% และราคาต่อหน่วยลดลง 10.60% มูลค่าลดลงจากทั้งสองด้านพร้อมกัน คือขายได้น้อยลงและได้ราคาต่ำลงด้วย ซึ่งเป็นสัญญาณที่ควรให้น้ำหนักมากกว่ากรณีที่ลดลงจากด้านใดด้านหนึ่ง เพราะสะท้อนทั้งอุปสงค์ที่อ่อนลงและอำนาจต่อรองที่ลดลงในเวลาเดียวกัน

5.1 ชนิดยางที่ไทยส่งออกมากที่สุด (ปีปฏิทินล่าสุด ถึง กรกฎาคม พ.ศ. 2569)

ข้อมูลชนิดยางปีปฏิทินล่าสุดของศุลกากร ถึง กรกฎาคม พ.ศ. 2569 (ช่วงเดียวกับแถวปี 2569 ในตารางรายปีข้างต้น ซึ่งยังไม่ครบปี) พบว่าชนิดยางธรรมชาติแปรรูปที่ไทยส่งออกไปกรีซมากที่สุดคือ น้ำยางข้น มูลค่า 2.02 ล้านบาท ส่วนผลิตภัณฑ์ยางที่มากที่สุดคือ ยางนอกชนิดอัดลมที่เป็นของใหม่ มูลค่า 375.29 ล้านบาท

6) สรุปข้อค้นพบสำคัญ

7) ข้อเสนอแนะ

ข้อเสนอแนะเชิงนโยบาย — ตัวเลขของตลาดนี้ชี้ตรงกันว่าไทยแข็งแรงในกลุ่มวัตถุดิบ (พิกัด 4001 และ 4005) โดยมีส่วนแบ่ง 0.00% แต่ยังเข้าไม่ถึงกลุ่มที่มูลค่าอยู่จริง คือยางล้อ ซึ่งกรีซนำเข้า 364.56 ล้านดอลลาร์สหรัฐ ขณะที่ไทยมีส่วนแบ่งเพียง 4.18% ข้อสังเกตที่สำคัญคือ แม้ไทยจะได้ส่วนแบ่งวัตถุดิบของตลาดนี้ไปทั้งหมด มูลค่าที่ได้ก็ยังไม่ถึงขนาดของกลุ่มยางล้อ เพราะกลุ่มวัตถุดิบทั้งกลุ่มมีมูลค่าเพียง 31.72 ล้านดอลลาร์สหรัฐ การเพิ่มมูลค่าการส่งออกไปตลาดนี้อย่างมีนัยสำคัญจึงทำไม่ได้ด้วยการเพิ่มปริมาณวัตถุดิบ มาตรการที่ตรงกับข้อค้นพบนี้คือการสนับสนุนให้ผู้ประกอบการไทยผ่านการรับรองมาตรฐานผลิตภัณฑ์ของประเทศปลายทาง และการเจรจาลดอุปสรรคที่มิใช่ภาษีสำหรับผลิตภัณฑ์ยางสำเร็จรูป มากกว่าการมุ่งขยายปริมาณยางดิบเพียงอย่างเดียว

ยังไม่ได้บันทึกข้อเสนอแนะเชิงปฏิบัติการสำหรับผู้ประกอบการในระบบ — กองบรรณาธิการกรอกได้ในหน้ารายงาน

ข้อเสนอแนะด้านการติดตาม — ตัวชี้วัดที่ควรเฝ้าระวังในตลาดนี้มีสามตัวที่วัดซ้ำได้ทุกปีจากข้อมูลชุดเดียวกับรายงานฉบับนี้ ตัวแรกคือส่วนแบ่งของเวียดนาม ซึ่งเพิ่มขึ้น 22.16 จุดในรอบห้าปีที่ผ่านมา และตัวที่สามคือปริมาณเนื้อยางแห้งที่ไทยส่งเข้าตลาดนี้รายปี เพราะปริมาณมักเคลื่อนไหวก่อนส่วนแบ่งหนึ่งถึงสองปี จึงเป็นสัญญาณเตือนที่มาถึงเร็วที่สุด หากตัวใดตัวหนึ่งเคลื่อนผิดทิศทางต่อเนื่องสองปี ควรทบทวนแนวทางการเข้าตลาดนี้ก่อนที่ส่วนแบ่งจะเปลี่ยนจนเห็นได้ในตัวเลข

7.1 เส้นทางจากหลักฐานสู่ข้อเสนอแนะ

คอลัมน์ซ้ายอ่านได้จากตารางในเล่มนี้โดยตรง คอลัมน์กลางเป็นการตีความ และคอลัมน์ขวาเป็นข้อเสนอที่ตามมาจากการตีความนั้น